คนกับสัตว์
ไม่มีสัตว์ชนิดใดฉลาดกว่าคน
แต่แปลกไหมที่หมาไม่กลัวผี
ไม่มีสัตว์ชนิดใดที่มีความรู้มากกว่าคน
แต่แปลกหนอที่นกไม่เคยบ้า
สัตว์ทั้งหลายไม่กลัวในสิ่งที่มองไม่เห็น
และไม่กลัวในสิ่งที่มิได้เผชิญอยู่เฉพาะหน้า
แปลกแต่จริง คนเรากลับกลัวสิ่งที่ยังไม่เคยเกิดขึ้น
และกลัวมากขึ้นต่อสิ่งที่ตัวเองก็ไม่เคยประสบ
สัตว์ทั้งหลายต่างก็รักชีวิต
แต่มันไม่กลัวตาย
แปลกนักที่คนมักกลัวความตาย
แต่ไม่รักชีวิต
เช่นนี้
คนทั้งหลายเอาสิ่งใดกัน
มาดูถูกสรรพสัตว์ว่าโง่เขลา ต่ำต้อย
คำตอบสำหรับการกระทำ
ทำอย่างไร ไม่สำคัญ
คิดเห็นอย่างไรจึงทำสำคัญกว่า
ความผิดถูกในการกระทำนั้น
มิใช่อยู่ที่ทำอย่างไร
คิดเห็นอย่างไรจึงทำ
นั่นแหละที่จะบอกความผิดถูก
ความผิดถูกที่ผู้อื่นกล่าวถึงนั้น
เราไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยเสมอไป
เหนือความผิดถูก
ยังมีความเหมาะสมกลมกลืน
ความไม่เห็นแก่ตัวของผู้กระทำ
ทำให้การกระทำนั้นเหมาะสม
แต่ถ้าจะให้กลมกลืนด้วยแล้ว
สติ ปัญญา และความรู้ ความสามารถ
เป็นเหตุปัจจัยที่สำคัญที่สุด
เมื่อต้องกระทำ
อย่ามัวแต่คิดว่าจะทำอย่างไร
เมื่อไม่เห็นแก่ตัวแล้ว
ก็ลงมือกระทำโดยใช้สติปัญญานำทางเถิด
